Nowe limity temperatur a wydatek energetyczny

Od 11 stycznia 2027 roku przepisy BHP po raz pierwszy określą maksymalne temperatury w miejscu pracy. Mniej oczywiste jest to, że o tym, który próg dotyczy danego stanowiska, przesądza ciężkość pracy — a tę wyznacza wydatek energetyczny pracownika.

Co się zmienia od 11 stycznia 2027 roku

Nowelizacja dodaje do rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP nowy § 30a. Dotyczy on temperatur wynikających z warunków atmosferycznych i wprowadza dwa rodzaje progów.

Progi, po których przekroczeniu pracy nie wolno wykonywać:

• 35°C — w pomieszczeniach pracy,
• 32°C — przy pracach na otwartej przestrzeni związanych z wysiłkiem fizycznym, który w ciągu zmiany roboczej powoduje efektywny wydatek energetyczny powyżej 1500 kcal (6280 kJ) u mężczyzn i 1000 kcal (4187 kJ) u kobiet.

Progi, po których przekroczeniu pracodawca musi działać:

• 28°C — w pomieszczeniu pracy,
• 25°C — w pomieszczeniu, w którym wykonywana jest praca o wydatku energetycznym powyżej 1500 kcal u mężczyzn i 1000 kcal u kobiet,
• 25°C — przy pracach na otwartej przestrzeni.

W pomieszczeniach pracodawca zapewnia rozwiązania techniczne obniżające temperaturę lub ograniczające jej wzrost albo stosuje rozwiązania organizacyjne zmniejszające wpływ temperatury na zdrowie pracowników. Przy pracach na zewnątrz obowiązkowe są rozwiązania organizacyjne. Ustala się je po konsultacji z pracownikami — w ramach komisji BHP, a tam, gdzie jej nie ma, w trybie konsultacji przewidzianym w Kodeksie pracy.

Gdzie pojawia się wydatek energetyczny

Granica 1500 kcal dla mężczyzn i 1000 kcal dla kobiet występuje w nowych przepisach dwukrotnie i za każdym razem zmienia zakres obowiązków:

• w hali czy magazynie obowiązek działania powstaje już przy 25°C zamiast 28°C, jeżeli praca przekracza tę granicę,
• na otwartej przestrzeni limit 32°C, po którym pracę trzeba przerwać, dotyczy właśnie prac powyżej tej granicy.

W praktyce oznacza to, że dwa stanowiska w tej samej hali, przy tej samej temperaturze 26°C, mogą podlegać różnym obowiązkom. Bez udokumentowanej wartości wydatku energetycznego pracodawca nie jest w stanie wykazać — ani przed pracownikami, ani podczas kontroli — który próg stosuje i dlaczego.

Jak ustalić wydatek energetyczny

Wydatek energetyczny określa się dla konkretnych czynności wykonywanych na stanowisku, a następnie przelicza na całą zmianę roboczą. Wynik podaje się osobno dla kobiet i mężczyzn, bo przepisy stosują wobec nich różne granice.

Najbardziej wiarygodny jest pomiar wykonany podczas rzeczywistej pracy — miernikiem rejestrującym wentylację płuc pracownika — połączony z chronometrażem dnia roboczego. Metody szacunkowe oparte na tabelach dają wynik przybliżony i przy wartościach bliskich granicy 1500 lub 1000 kcal mogą nie wystarczyć do jednoznacznego zakwalifikowania stanowiska.

Jeden pomiar, kilka obowiązków

Te same wartości od lat decydują o innych obowiązkach pracodawcy. Wynik pomiaru przydaje się więc nie tylko latem:

• posiłki profilaktyczne — przysługują przy wydatku powyżej 2000 kcal u mężczyzn i 1100 kcal u kobiet, a w określonych warunkach (m.in. praca na otwartej przestrzeni zimą) już powyżej 1500 i 1000 kcal,
• napoje — pracodawca zapewnia je m.in. przy pracach o wydatku powyżej 1500 kcal u mężczyzn i 1000 kcal u kobiet,
• ocena ryzyka zawodowego — obciążenie fizyczne i warunki cieplne są jej elementem i powinny wynikać z danych, a nie z szacunku.

Co zrobić przed styczniem

Wytypować stanowiska, na których praca fizyczna łączy się z ryzykiem wysokiej temperatury: hale bez klimatyzacji, magazyny, prace na zewnątrz. Ustalić dla nich wydatek energetyczny. Zaktualizować ocenę ryzyka zawodowego. Przygotować rozwiązania techniczne i organizacyjne oraz skonsultować je z pracownikami. Określić, kto i czym mierzy temperaturę na stanowiskach, gdy nadejdą upały.

Pomiar wydatku energetycznego nie zależy od pory roku — można go wykonać zimą i wejść w sezon letni z gotową dokumentacją.

Pomiary wydatku energetycznego

Wykonujemy pomiary wydatku energetycznego miernikiem MWE-1 na stanowiskach pracy. Wynikiem jest sprawozdanie z wartościami dla poszczególnych czynności i całej zmiany roboczej, z odniesieniem do progów dotyczących temperatur, posiłków i napojów. W sprawie terminu i wyceny prosimy o kontakt.

Stan prawny obowiązujący do 10 stycznia 2027 roku opisujemy we wpisie Praca w upale — co obowiązuje i co się zmieni, a wszystkie normy temperatur w poradniku Temperatura w pomieszczeniach pracy.

Podstawa prawna

• Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 lipca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 2026 poz. 927) — wchodzi w życie 11 stycznia 2027 r.
• Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jednolity Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650, z późn. zm.), § 30 i nowy § 30a
• Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów (Dz.U. 1996 nr 60 poz. 279, z późn. zm.), § 3 i § 4
• Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy, art. 207, art. 237^11a i art. 237¹²