Sejm uchwalił nowelizację Kodeksu pracy i Kodeksu postępowania cywilnego zmieniającą przepisy o mobbingu i dyskryminacji. Zgodnie z komunikatem Państwowej Inspekcji Pracy nowelizacja wejdzie w życie 5 listopada 2026 roku, po upływie trzech miesięcy od ogłoszenia.
Nowa definicja mobbingu
Mobbing oznacza zachowania polegające na uporczywym nękaniu pracownika. Uporczywość rozumiana jest jako charakter nawracający, powtarzający się lub stały. Z definicji wykluczono zachowania incydentalne.
Zachowania mogą pochodzić od przełożonego, współpracownika, podwładnego, pojedynczej osoby lub grupy. Zniknęło osobne kryterium długotrwałości, które w praktyce sądowej najczęściej przesądzało o oddaleniu powództwa.
Odpowiedzialność pracodawcy
Pracodawca nie ponosi odpowiedzialności cywilnej, jeżeli skutecznie realizował obowiązki prewencyjne, a mobbing nie pochodził od przełożonego. W takiej sytuacji pracownik może dochodzić zadośćuczynienia bezpośrednio od sprawcy.
To rozwiązanie premiujące zakłady, które faktycznie wdrożyły procedury — i obciążające te, które ograniczyły się do dokumentu w segregatorze.
Obowiązki wewnątrzzakładowe
Pracodawcy będą zobowiązani do określenia reguł, procedur i częstotliwości działań w obszarze przeciwdziałania naruszaniu godności pracownika, dyskryminacji i mobbingowi. Polityka antymobbingowa przestaje być dobrą praktyką, a staje się wymogiem.
Co uznaje się za działanie uprawnione
Ustawa zawiera katalog zachowań, które mobbingiem nie są. Za mobbing nie mogą być uznane uzasadnione i wyrażone we właściwej formie działania pracodawcy — w szczególności rozliczanie z powierzonej pracy oraz krytyka jej wykonania.
To istotne zastrzeżenie dla kadry kierowniczej: egzekwowanie obowiązków, w tym obowiązków z zakresu BHP, pozostaje uprawnieniem przełożonego.
Co zrobić do listopada
Zostały trzy miesiące. Warto w tym czasie opracować lub zaktualizować procedurę antymobbingową, wskazać ścieżkę zgłoszeń i osobę je przyjmującą, przeszkolić kadrę kierowniczą oraz uwzględnić obciążenie psychospołeczne w ocenach ryzyka zawodowego.
Podstawa prawna
- Ustawa z dnia 19 czerwca 2026 r. o zmianie ustawy — Kodeks pracy oraz ustawy — Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2026 poz. 1046)
- Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy, art. 943
Stan na sierpień 2026. Szczegóły wdrożenia mogą być doprecyzowane w wytycznych PIP.