Obowiązek utworzenia służby BHP zależy od liczby zatrudnionych. Progi określa art. 23711 Kodeksu pracy, a zakres zadań i wymagania kwalifikacyjne — rozporządzenie w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy. Poniżej progi i możliwości, jakie daje każdy z nich.
Progi zatrudnienia
Do 10 pracowników — pracodawca może sam wykonywać zadania służby BHP, jeżeli ukończył szkolenie niezbędne do wykonywania tych zadań.
Do 20 pracowników — pracodawca może wykonywać te zadania samodzielnie pod warunkiem, że jest zakwalifikowany do grupy działalności, dla której ustalono nie wyższą niż trzecia kategoria ryzyka, i ukończył odpowiednie szkolenie.
Powyżej 100 pracowników — pracodawca tworzy służbę BHP. To obowiązek bezwarunkowy.
Do 100 pracowników — pracodawca powierza wykonywanie zadań służby BHP pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy.
Specjalista spoza zakładu
W razie braku kompetentnych pracowników pracodawca może powierzyć wykonywanie zadań służby BHP specjalistom spoza zakładu pracy. To podstawa prawna outsourcingu obsługi BHP.
Specjalista spoza zakładu musi spełniać wymagania kwalifikacyjne przewidziane dla służby BHP.
Nie masz własnego behapowca?
Właśnie tak działa nasz stały serwis BHP — przejmujemy zadania służby BHP w firmach do 100 pracowników, które nie zatrudniają specjalisty, oraz uzupełniamy etatową służbę w większych zakładach. Jeżeli nie wiesz, do którego progu kwalifikuje się Twoja firma, zapytaj — bezpłatnie.
Wymagania kwalifikacyjne
Inspektor do spraw BHP — zawód technika BHP. Starszy inspektor — zawód technika BHP i co najmniej 3 lata stażu albo wyższe wykształcenie o kierunku lub specjalności BHP bądź studia podyplomowe w tym zakresie.
Specjalista — wyższe wykształcenie o kierunku BHP lub studia podyplomowe oraz co najmniej rok stażu w służbie BHP. Kolejne stopnie wymagają dłuższego stażu.
Liczebność służby
Przy zatrudnieniu powyżej 600 pracowników pracodawca zatrudnia w pełnym wymiarze co najmniej jednego pracownika służby BHP na każdych 600 zatrudnionych.
Pozycja służby BHP
Służba BHP podlega bezpośrednio pracodawcy, a u pracodawcy będącego jednostką organizacyjną — osobie zarządzającej lub innej upoważnionej. Ta zależność ma zabezpieczać niezależność opinii służby.
Warto o tym pamiętać przy budowaniu struktury: podporządkowanie behapowca kierownikowi produkcji stawia go w konflikcie interesów, bo ten sam przełożony odpowiada za wyniki, które bywają sprzeczne z zaleceniami BHP.
Charakter służby BHP
Służba BHP pełni funkcje doradcze i kontrolne. Nie odpowiada za stan bezpieczeństwa w zakładzie — ta odpowiedzialność spoczywa na pracodawcy i osobach kierujących pracownikami. To rozróżnienie bywa źródłem nieporozumień.
Podstawa prawna
- Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy, art. 23711
- Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704, z późn. zm.)